ࡱ> U( F/ 0|DArialgsRomantt` 0"DGaramondRomantt` 0 DTimes New Romantt` 00DWingdingsRomantt` 0@DTahomagsRomantt` 0" A . @n?" dd@  @@`` LDTN     ,b$6fUf P 0AA@83ʚ;ʚ;g4BdBdk 0.ppp@ <4dddd@w 0t< 80___PPT10 pppPEGZOZ S0STEM0 "EM0SYON TESTLER0 Son y1llarda evre bilinciyle emisyon kontrolleri yap1l1p sonucunda devlete "egzoz pulu" dediimiz yeni bir kazan kayna1 olu_mu_tur. Bu kontrollerin, zlerek belirteyim, pek ciddi olarak yap1lmad11 yolda simsiyah duman atarak giden bir ok kamyon ve otobsten anla_1lmaktad1r. Ama biz gene de her _eyin olmas1 gerektii gibi olduu varsay1m1 ile yaz1m1za devam edelim. Bu emisyon kontrollerini geebilmek iin arabam1z1n bak1m1n1 itina ile yapt1rmal1 ve yap1lan i_leri takip etmeliyiz. zellikle ate_leme sistemini ve karbratr ilgilendiren btn hava ayarlar1, rlanti ayarlar1 ve ilgili dier ayarlar ok dzgn olmal1d1r. 2Z{0EM0SYON KONTROL S0STEM0  (( Emisyon kontrol sisteminin amac1 arac1n1zdan 1kan egsozun kontrolu ve 1kan zaral1 gazlar1 zarars1z hale getirmektir. Problem olan gazlar1n baz1lar1: Hidrokarbonlar Karbon monoksit Karbon dioksit Nitrojen oksitler Kkrt dioksit Fosfor Kur_un ve dier metaller Bu maddelerin kontroluna yard1mc1 olmak iin yak1tlarda da dei_ime gidilmektedir. Ayr1ca son imal edilen aralar yaln1zca bu tr yak1tlar1 kullanabilmektedir. Biraz da iyi haber: Bu tr nlemler atmosfere sal1nan karbon monoksit ve hidrokarbon oran1n1 %96 oran1nda azaltm1_t1r (tabii bu oran1n Trkiye iin geerlilii egsoz muayenelerinin gvenilirliiyle doru orant1l1d1r. PuPPu b4  )7!ARKA SUSTURUCU ve ORTA SUSTURUCU  " ((2 Egsoz gazlar1 motoru ok byk bir bas1nla terkederler. Eer bu gazlar motoru direk terketseydi anormal grlt 1kard1. Bundan dolay1 egsoz manifoldu gazlar1 iinde metal borular ve plakalar ile birlikte baz1 izolasyon maddelerinin bulunduu susturucuya gnderir. Susturucudan geerken gazlar1n bas1nc1 azalt1l1r ve sessizce d1_ar1 at1lmalar1 salan1r. Susturucu metalden yap1lm1_ olup (yeni aralarda) katalitik konverter ile arka boru aras1nda bulunurlar. Orta ve arka olmak zere genelde aralarda iki tane susturucu bulunur. *Zb-  (   l ^imdi diyeceksinizki baz1 aralarda susturucu olsada grlt 1kar1yor, neden? Genelde susturucular adlar1 gibi sesi azaltma vazifesi grselerde, baz1 susturucular zel tasarlanm1_ olup gaz1 metale sar1lm1_ delikli bir borudan geirip direk d1_ar1 atmakta, sonucunda bas1n azalsada biraz grlt 1kar. Susturucular egsoz supaplar1n1n a1l1p kapanmas1 s1ras1nda 1kan sesi boarlar. Supap a1l1nca egsoz borusuna yanm1_ gaz1 yksek bas1nla atar. Bu tip bir hareket gaz1n kendinde h1zl1 giden ses dalgalar1 yarat1r (neredeyse 2000 km h1z), i_te susturucu bunu sessiz hale getirmekle grevlidir. Bunu ses dalgas1 enerjisini 1s1ya evirerek yapar. Susturucunun iindeki delikli blme ve plakalara deen ses dalgalar1 enerjilerini kaybeder. 4PtR %MP (KATAL0T0K KONVERTER  Motorunuz yak1t1 yakarken evreye ok zararl1 gazlar retir. Bu zararl1 gazlar1n evreye da1lmas1n1 nlemek iin egsoz hatt1na balanan "katalitik konverter"ler yap1lm1_t1r. 0erinde "katalizr" denilen kimyevi maddeler bulunur. Katalizr kendisi etkilenmeden dier kimyevi maddeler aras1nda reaksiyonlar yarat1r. Katalitik konverterlarda ise ilerindeki katalizr vazifesi gren kimyevi maddeler egsozdaki zehirli maddeler aras1nda reaksiyon ba_lat1p, zararl1 gazlardan zarars1z gazlara dn_melerini salar. al1_ma sistemine gelince, zararl1 gazlar bir tr elik kutu grnmndeki katalitik konvertere girerler, iinde aluminyum oksit, platin ve rodyum vard1r. Bu kimyevi maddeler karbon monoksit ve hidrokarbonlar1 su buhar1na ve karbondiokside dn_trr.Ps ;   g  \ Katalitik konverteri olan aralarda kur_unsuz benzin kullanmam1z1n sebebi, benzindeki kur_un konverter deki kimyevi maddeleri kaplar ve fonksiyonlar1n1 grmelerini engeller.", I H  EGR SUPABI   EGR (egsoz gaz1 dola_1m) supab1 egsoz gaz1n1n bir k1sm1n1 yanma 1s1s1n1 d_rmek zere silindirlere geri gndermeye yarar. Neden bunu isteriz? Yanma 1s1s1 1500 dereceyi geince zehirleyici gazlar olu_ur. Bu derecelerde havadaki nitrojen oksijenle birle_ip nitroksitleri olu_turur. Bilirsiniz tek tek mkemmel olupta bir araya gelince yaramazl1k yapan ocuklar olur ya, sevgili arkada_1m1z gne_te aynen byledir. Gne_li havalarda egsozdan 1kan nitro oksitler havadaki hidro karbonla birle_ip duman1 olu_turur. 0_te EGR supab1 burada imdada yeti_ir. 1kan egsoz gaz1n1n bir k1sm1n1 emme manifoldundan silindirlere vererek yanma 1s1s1n1 d_rr. D_k yanma 1s1s1da retilen nitro oksit miktar1n1 azalt1r. Sonucunda daha az miktarda egsoz ile d1_ar1 at1lm1_ olur.(P (tT 9 5 PCV SUPABI $ " Yanma sonucunda ou pasland1r1c1 zellie bir tak1m gazlar ve buharlar olu_ur. Bu gazlar1n baz1lar1 segmanlar1da geerek krank1n al1_t11 blme gider. Eer kendi hallerinde krank blmnde b1rak1rsan1z paslanma, rme ve tortu gibi birok olumsuzlua sebep olurlar. Bunun iin oradan at1lmalar1 gerekir. Eskiden bir boru ile direk atmosfere at1l1rd1lar. 1960'larda hava kirlilii problemi ile kar_1la_1nca PCV (Positive Crankcase Ventilation = Krank blm havaland1rma) sistemi geli_tirilmi_tir. PCV sistemi motor ve emme manifoldu aras1nda bir hortum vas1tas1 ile bu gazlar1 ekip silindirlere geri verip normal yak1tla yanmas1n1 salar. Tek problem bu gazlar1n emme manifoldundan girerken gerekli hava-yak1t oran1n1 bozmalar1 olur. Bununda zm PCV Supab1 ile bulunmu_tur.Ptf .  U  `   HAVA POMPASI   Hava pompas1 s1k1_m1_ havay1 egsoz manifolduna-baz1 durumlarda katalitik konvertere gnderir. S1k1_m1_ havadaki oksijen yanmam1_ hidrokarbonlar1n (yak1t) epeyi bir k1sm1n1 yakar, bylece zehirli karbon monoksiti bildiimiz iyi huylu karbon diokside evirir."P     EKSOZ MAN0FOLDU  Dkm demirden yap1lm1_ egsoz manifoldu egsoz gazlar1n1 yanma odalar1ndan egsoz borusuna aktarma i_ini grr. Egsozun rahat gemesini salamak iin yumu_ak yuvarlak hatlar1 vard1r. Egsoz manifoldu silindir kapa1na sar1 civatalarla balanm1_t1r, zerinde birtak1m hava kanallar1 olup, emme manifoldunun hemen alt1ndad1r. 0JG M  ;  &MAN0FOLD CONTALARI f Egsoz borusunu manifolda balayan e_itli tipte contalar vard1r. Birisi dz yzeyli contad1r. Bir ba_ka tip bas1nc1 salamak iin yaylar1 kullanan top ve soketten olu_mu_tur. Ayr1ca rgl, halka _eklinde bir tr amyantl1 elyaf kullan1lan bir tipde mevcuttur. EGSOZ BALANTI ELEMANLARI Egsozu arac1n gvdesine tutturan ve gerekli esneklii kauuk halkalarla salayan, kelepelerle susturucular1 borulara balayan paralard1r. 0> , KATAL0STLER    Katalitik konverterin iindeki materyaller aractan araca farkl1d1r. Baz1 katalitik konverterler "oksidasyon" katalisti kullan1r, bu platin kaplanm1_ seramik boncuklar1n hidrokarbon ve karbon monoksidi azaltmas1nda kullan1l1r. Katalitik reaksiyon sonucunda hidrokarbon ve ve karbon monoksit "yanarak" su buhar1 ve karbon dioksit olu_turur. Bu tip konverter oksijen ister ve gerekli oksijen silindir kapa1na yada manifolda direk enjekte edilir. Daha yeni konverterler iki k1s1mdan olu_ur. n k1s1m " yollu" katalist olup e_itli zehirleri yakar, hidrokarbonlar1 azalt1r. Etkili egsoz azalt1m1 iin bu tip konverterler tam yak1t ve hava kar1_1m1na ihtiya duyarlar. Arka k1s1mlar1 ise normal oksidasyon katalistleri olup hidrokarbon ve karbon monoksitleri dahada azalt1rlar.P( $   I  9 ' *? J  )   EGSOZ BORUSU   Egsoz borusu araban1z1n alt1nda grdnz k1vr1lm1_ borulard1r. Genelde paslanmaz elikten yap1l1rlar (susturucudaki 1s1nman1n sebep olabilecei pas1 nlemek iin). Trkiye'de ise henz DKP satan yap1lm1_ borular kullan1lmaktad1r. Bunun sonucunda ise yakla_1k her y1l arac1m1z1n egsoz sisteminin bir paras1n1 dei_tirmek zorunda kal1yoruz. Bu egsoz imalat1n1n belli bir standart1 olmamas1ndan, her nne gelenin egsoz imalat1na soyunmas1ndan kaynaklanmaktad1r. En pahal1 ve kaliteli olduu sylenen yerli marka susturucu ve egsoz borular1n1n bir y1ldan fazla kullan1m1 ok ender raslanan bir _ey olup, Kuzey blgelerinde a_1r1 nem ve ya1_ dolay1s1 ile daha da k1sa zamanda paslan1p i_ gremez hale gelmektedir. 4Zt < !k2~&0FT EGSOZ S0STEM0 ift egsoz sisteminin avantaj1 daha serbest biimde egsoz gazlar1n1n at1lmas1 olup, daha d_k bas1nla al1_ma ortam1 salanmas1d1r. Motorun hava alma kabiliyeti artt11ndan motorun beygir gcnde gze arpan bir artma salanabilir. Bu egsoz at1m1 s1ras1nda daha fazla egsoz at1lmas1n1 salad11ndan motorun iinde daha az egsoz gaz1 kalmakta ve bu sayede ieri gelecek olan hava-yak1t kar1_1m1n1n daha byk bir miktarda ieri al1nmas1na (emilmesine) olanak salar.$b*1son`  0` 3` ff>>\fg` J*T333` QYmx~3ft` \ғhEy`` cb^DDf`Y˵W` sg7xGr` K%ޯd{mG/` 33f>?" dd@,?nFd@    @ `  n?" dd@   @@``PR    @ ` `<p>> PH@(    6 ^ #" `b `  >*   6 ^ #" `` `  @* xT ~  "~\ {  "{  c BB CDEFd @ bb   H   T W6Vw}\gFQ6<1++11 1L b6xQrq 6\}N   - c    0 A Q g     S    6N KawF bFy0 a*ly7lE;uz  B | a F 0 ! 1 < B < & l L 0  @`"T   c |BC+DEFyd @ ==gL6cI}\eA& w6m!W<! &<W!r6W}F6\}>68QNlX^XH8+Sgg|@`"Jo 5 J   B! CDEF @ ))\*l{FDNF W% W ! !   ! 6X L b x_ /aF6b}SA$|l\\TX@`s"*  T  u4   B C%DEF ss&QW}k6D Q r 8 N c t y y ;t Qi gS }8     T   :0\-Q4*%%v*o(V}5q;  S   < s } l \ g} \, L ;n &  Z}\[6 }WF<! e C }h m W ]  ,t B RxkqA,Rg@`" {b    BCDEFy @ ,,Lh6\}mWG &a*zCxsh-&jG]~5g6&LLZ\@`s"*   u(     BCDE|Fy @ __@% M|f4@{ f0`lA}L\A+h MB6ww FJl{ 0V|{J  *5KlGn a*:Pf\|6 /6Kbf|F kP}5x}VvaP@@@`s"*   =>    c BlCrDEF"d@ rlrl@`"~   6l  " `}  r>As1l ba_l1k stili iin t1klat1n    6^ #" ``   @*   08C^ " ` ^ As1l metin stillerini dzenlemek iin t1klat1n 0kinci dzey nc dzey Drdnc dzey Be_inci dzey/   fB  s *޽h ? 3___PPT10i. u%.+D=' = @B + Dere  0 Pj(  xT ~  "~\ {  "{  c BB CDEFd @ bb   H   T W6Vw}\gFQ6<1++11 1L b6xQrq 6\}N   - c    0 A Q g     S    6N KawF bFy0 a*ly7lE;uz  B | a F 0 ! 1 < B < & l L 0  @`"T   c |BC+DEFyd @ ==gL6cI}\eA& w6m!W<! &<W!r6W}F6\}>68QNlX^XH8+Sgg|@`"Jo 5 J   B! CDEF @ ))\*l{FDNF W% W ! !   ! 6X L b x_ /aF6b}SA$|l\\TX@`s"*  T  u4  B C%DEF ss&QW}k6D Q r 8 N c t y y ;t Qi gS }8     T   :0\-Q4*%%v*o(V}5q;  S   < s } l \ g} \, L ;n &  Z}\[6 }WF<! e C }h m W ]  ,t B RxkqA,Rg@`" {b   BCDEFy @ ,,Lh6\}mWG &a*zCxsh-&jG]~5g6&LLZ\@`s"*   u(     BCDE|Fy @ __@% M|f4@{ f0`lA}L\A+h MB6ww FJl{ 0V|{J  *5KlGn a*:Pf\|6 /6Kbf|F kP}5x}VvaP@@@`s"*   =>    c BlCrDEF"d@ rlrl@`"~   <LO^ "F  ^ r>As1l ba_l1k stili iin t1klat1n     0R^ " `   ^ `As1l alt ba_l1k stilini dzenlemek iin t1klat1n1 1   6\W^ #" `` ` ^ >*   6a^ #" `b  ^ @*   6 k^ #" `d ` ^ @* B  s *޽h ? 3___PPT10i. u%.+D=' = @B + 0 6. (  x  c $X A    R?   ?D:\docmanlar\web\egzoz_dosyalar\exh.gifC"`?2U ^H  0޽h ? 3380___PPT10.7Џq'$  0 p$(  r  S |(  `}   r  S ) `  H  0޽h ? 380___PPT10.76$  0  $(   r  S D]  `}  ] r  S ]M ` ] H  0޽h ? 380___PPT10.7мv$  0 $$(  $r $ S ?@ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ\]^_`abcdefghijklmnopqrstuvwxyz{|}~Root EntrydO)Current UserSummaryInformation([TPowerPoint Document(uDocumentSummaryInformation8Root EntrydO)@R@Current User,SummaryInformation([TPowerPoint Document(u_Q-emreemre